rodzaje czcionek: kompletny przewodnik po fontach dla biznesu

31 Sty 2020design

jakich materiałów używasz w mediach społecznościowych, na stronie internetowej? Zapewne posługujesz się zdjęciami, ilustracjami oraz… tekstem! Obrazy przyciągają wzrok, wprowadzają odbiorcę w Twój wyjątkowy świat, ale to słowa pogłębiają relację, przekazują wizję Twojego biznesu i efektywnie sprzedają produkty czy usługi. Treści podajesz na dwóch poziomach: w wymiarze zawartości oraz formy graficznej. I to formą czyli fontami zajmiemy się dzisiaj. Dobranie fontów firmowych to jeden z kluczowych aspektów budowania wizerunku. Przeczytaj nasz kompletny przewodnik po krojach dla Twojego biznesu i wybierz rodzaje czcionek, które wzmocnią Twój przekaz!

rodzaje czcionek hand lettering
rodzaje czcionek kaligrafia

watch out, Girl!

Profesjonaliści mogą nas zaraz ubiczować za tytuł tego artykułu “rodzaje czcionek…”, ponieważ font i czcionka to nie to samo. Być może kojarzysz serię memów, w których oburzony grafik krzyczy “FONT nie czcionka”. To dlatego, że czcionką nazywamy rodzaj stempla drukarskiego, na którym wyżłobiona jest konkretna litera. Na czcionkę nanosimy farbę i odciskamy znak na podłożu. Font to z kolei krój pisma, konkretna linia znaków, jak np. Helvetica Bold albo Playfair Display Italic. W terminologii angielskiej istnieje jeszcze słowo typeface, które nie ma swojego odpowiednika w języku polskim, i obejmuje np. całą rodzinę fontów. Czyli tak naprawdę mówiąc Helvetica, mamy na myśli typeface, a odnosząc się do Helvetica Bold 8pt, mamy na myśli font, konkretną odmianę typeface. Na potrzeby tego artykułu, dla uproszczenia zawiłości, będziemy posługiwać się wymiennie słowami “font” i “czcionka” dla określenia kroju pisma, którego możesz używać w internecie i materiałach drukowanych swojej marki.

rodzaje czcionek – poziom kroju pisma

Podstawowymi narzędziami w pracy graficznej są kolor i krój pisma. O dobieraniu barw dla swojego biznesu pisałyśmy w kompletnym przewodniku po kolorach i zwracałyśmy uwagę, że każda barwa niesie ze sobą pewne przesłanie i skojarzenia. Tak samo jest w przypadku fontów. Krój pisma może wesprzeć tworzenie konkretnej atmosfery w Twoim biznesie. W naturalny sposób odróżniasz aurę Times New Roman od Arial, prawda? Nieumiejętnie dobrany krój pisma może wprowadzać niepokój, niespójność, być tzw. kwiatkiem do kożucha. Dlatego warto poświęcić chwilę na zrozumienie… psychologii fontu.

Zaczniemy od rodzajów czcionek i ich elementów. Prawdopodobnie słyszałaś już o fontach szeryfowych, bezszeryfowych, odręcznych. W tym zestawieniu pojawią się także egipcjanki oraz fonty ozdobne. Zobaczmy, na czym polegają różnice między tymi czcionkami i co dokładnie oznaczają

rodzaje czcionek - kroje szeryfowe serif

fonty szeryfowe (serif)

Charakteryzują się występowaniem małych “daszków” na końcach linii i niekiedy ozdobnymi wykończeniami liter. Dodatkowo linie poziome i skośne w literze szeryfowej mają przeważnie inną grubość niż linie pionowe, przez co font szeryfowy jest krojem kontrastującym o bogatej formie. O kontraście będziemy jeszcze mówić w dalszej części artykułu. Fonty szeryfowe kojarzą się z tradycją, klasyką, luksusem, wysoką jakością, wyrafinowaniem. Najczęściej spotkamy je w takich biznesach jak prawo, finanse, wydawnictwo czy nauki humanistyczne. Jest to związane z historią krojów szeryfowych, które były uważane za najbardziej czytelne (do czasu spopularyzowania fontów bezszeryfowych). W ostatnich latach fonty szeryfowe zaczęły przybierać coraz mocniej skontrastowane formy, zdobione ligatury, czyli połączenia międzyliterowe, a przez to zaczęły być wykorzystywane w modzie, kulturze, sztuce. Tak powstał magazynowy look, w którym kroje szeryfowe można stosować jako zupełnie odrębną, samą w sobie formę graficzną, dzięki zastosowaniu np. różnych grubości (fontu Light, Regular, Bold). Nie musimy chyba dodawać, że editorialowy styl to nasz projektowy konik! A jakie są Twoje ulubione rodzaje czcionek?

PRZYKŁAD: Playfair Display, Libre Baskerville

 

fonty bezszeryfowe (sans serif)

Charakteryzują się prostą, jednolitą linią, przez co sprawiają wrażenie nowoczesnych, minimalistycznych. Kojarzą się z prostotą, naturalnością, konkretem. Najczęściej spotkamy je w biznesach technologicznych, opartych o innowację, czy w korporacjach. Zwróć uwagę, że fonty bezszeryfowe wydają się także bardzo bezpośrednie, kojarzą się z aktywnością, działaniem. Dlatego też są często wybierane przez coachów, biznesy motywacyjne czy consultingowe. Wraz z nadejściem ery komputerów oraz internetu to właśnie fonty bezszeryfowe przyjęły rolę najbardziej czytelnych krojów i szybko zyskały na popularności. Ich zaleta to szeroki wachlarz zastosowań: mogą występować zarówno w formie nagłówka, jak i body czyli tekstu treściowego. Wspaniale komponują się także z fontami szeryfowymi, ozdobnymi, odręcznymi, więc są świetnym materiałem do pracy nawet dla początkującego projektanta.

PRZYKŁAD: Istok, Futura PT

rodzaje czcionek - kroje bezszeryfowe Sans serif
rodzaje czcionek - kroje Egipcjanki slab serif

egipcjanki (slab serif)

To szczególny krój, który na pierwszy rzut oka jest połączeniem fontu szeryfowego z bezszeryfowym. Mamy bowiem do czynienia z “daszkami” na końcach liter, ale grubość linii jest jednolita. W konsekwencji ten rodzaj pisma czerpie z tradycji, ale łączy klasykę z nutą nowoczesności i kreatywności. Ten odważny i przyjazny rodzaj czcionki jest wybierany przez biznesy takie jak: reklama, marketing, nowoczesne biznesy humanistyczne. W przeszłości egipcjanki były wykorzystywane głównie w branżach rzemieślniczych, robotniczych, ponieważ są czytelne, mocne, wyraziste, w przeciwieństwie do panujących wówczas w sferach wyższych krojów szeryfowych. Lekko wyokrąglone egipcjanki będą cieplejsze w odbiorze i bardziej naturalne.

PRZYKŁAD: Rockwell, Museo Slab 

fonty dekoracyjne (display)

Fonty dekoracyjne to kategoria tak zróżnicowana, że ciężko znaleźć wśród jej przedstawicieli jakiekolwiek punkty wspólne. Są to kroje mocno nacechowane charakterem produktu, epoki, wydarzenia, do którego nawiązują. Każdy z nich może stanowić formę graficzną samą w sobie. Mowa o krojach cyrkowych, PRLowskich, średniowiecznych, kowbojskich, zwierzęcych, itd. Na pewno widziałaś kiedyś plakat rodem z Dzikiego Zachodu z napisem “WANTED” (poszukiwany). To idealny przykład fontu dekoracyjnego, który wtapia się w całości w charakter projektowanego materiału. Kroje dekoracyjne łączą się z zabawą, rozrywką i występują najczęściej w biznesach zorientowanych na usługi i produkty dziecięce. Te rodzaje czcionek powinny być traktowane jako kroje do zadań specjalnych.

PRZYKŁADY: Budmo Jiggler, BB Petie Boy

rodzaje czcionek - kroje dekoracyjne display
rodzaj czcionek - kroje odręczne, script, handwriting, kaligraficzne

fonty odręczne (script)

Fonty odręczne to bogata kategoria krojów, które imitują pismo odręczne różnego typu. Znajdziesz wśród nich zarówno równiutkie, mocno ozdobne kroje kaligraficzne, jak i nieformalne bazgroły przypominające dziecięce litery. Punktem wspólnym tych krojów jest zachowanie połączeń między literami, co sprawia, że pismo naturalnie płynie. Fonty odręczne podkreślają osobiste zaangażowanie i emocjonalność. W zależności od formy mogą kojarzyć się z relaksem, delikatnością, umiejętnościami miękkimi, kreatywnością czy dziecięcą radością, dlatego świetnie się sprawdzą w markach osobistych, biznesach kobiecych, ślubnych, fotograficznych, dziecięcych, czyli wszędzie tam, gdzie na pierwszym miejscu stoją emocje. Chcąc uzyskać bardziej nowoczesny look, możesz połączyć krój odręczny z bezszeryfowym. Jeśli natomiast chcesz podkreślić aspekt luksusu, dodaj font szeryfowy.

PRZYKŁADY: Sweet Waves, Sortdecai Bursh Script

Zapamiętaj!

Fonty odręczne są mniej czytelne, więc unikaj zapisywania całych fragmentów tekstu krojem kaligraficznym, brush letteringiem czy innym fontem z tej kategorii. Zarezerwuj font odręczny do pojedycznych zdań lub krótkich wtrąceń, jak “Cześć”, “Hello!”, “To co?”, itd. Nieformalny krój bardzo dobrze śmiga z nieformalnymi zwrotami, prawda?

Podobnie w przypadku fontów dekoracyjnych. Cała ich magia zblednie, jeśli ten rodzaj czcionki pojawi się w całym akapicie. Lepiej pomyśl o tych krojach jak o fontach do zadań specjalnych. A przecież nie wysyłasz Agenta 007 na zwykłą misję, prawda?

rodzaje czcionek – poziom wersji fontu

Pewnie nawet się nad tym nie zastanawiasz, kiedy na szybko boldujesz wybrane fragmenty swojego tekstu na bloga, ale stosując takie wyróżnienie, sięgasz po jedną z odmian swojego fontu. Wśród fontów szeryfowych, bezszeryfowych i egipcjanek spotkasz się nie raz z całą listą możliwych wersji wybranego kroju pisma. Ultra Light, Light, Book, Regular, Medium, Semi-Bold, Bold, Heavy, Ultra-bold – te oznaczenia odpowiadają grubości liter. Każda z tych wersji może także wystąpić w formie Italic, czyli tekstu pochylonego. A jakby tego było mało masz jeszcze czasem do dyspozycji wersję Condensed, która wygląda jakby ściśnięto ją w imadle, oraz Exteneded, którą całkiem konkretnie rozdmuchało. Jak rozpoznać, które wersje fontu są właściwe dla Twojej marki?

grubość fontu

  • Light – bardzo cienka, delikatna odmiana fontu. Nie sprawdzi się w tekście zapisanym małymi literami, ponieważ będzie nieczytelna. Tak samo zrezygnuj z niej w nagłówku, który ma przykuć uwagę odbiorcy. Możesz użyć jej w treści przeciętnych rozmiarów (15-16pkt), szczególnie kiedy połączysz ją z kontrastującym nagłówkiem.
  • Regular – najbardziej popularna odmiana fontu, używana w tekście artykułów, broszur, materiałów marketingowych ze względu na swoją czytelność. Jej neutralność to jej największa zaleta. Pomyśl o niej, jak o kolorze neutralnym w swojej palecie barw.
  • Bold – odmiana, dzięki której podkreślisz istotne treści w tekście. Pamiętaj, że podkreślając w ten sposób cały akapit, wytracasz funkcję boldowania. Wystarczy kilka słów lub maksymalnie jedno zdanie. Co za dużo to niezdrowo.

PRZYKŁAD: Essonnes Display

rodzaje czcionek - grubość fontu
rodzaje czcionek - wysoko i nisko kontrastowe kroje

kontrastowość

  • Wysoki kontrast dotyczy głównie liter szeryfowych, w których linie są naprzemian bardzo cienkie i bardzo grube. Te rodzaje czcionek prezentują się świetnie w naprawdę dużych rozmiarach. Uzyskujesz dzięki temu odważny, wyrazisty look z artystycznym polotem. Im mniejsze będą litery wysokokontrastowe, tym trudniej będzie je odczytać. Dlatego wybierając font szeryfowy o wysokim kontraście, miej na względzie finalne umiejscowienia tej typografii.
  • Niski kontrast to podobna grubość wszystkich elementów składowych litery. Kroje niskokontrastowe sprawdzą się w nagłówkach, które mają przyciągnąć wzrok odbiorcy. Nie tracą na czytelności w mniejszym rozmiarze, więc z powodzeniem mogą być używane w różnych umiejscowieniach. Ich charakter jest bardziej naturalny, prosty, czysty.

PRZYKŁADY:Quiche Sans, Made Canvas Black, Geomanist Semibold, Adobe Garamond PRO

szerokość fontu

Mowa tutaj o zagadkowych formach Condensed (ściśnięte) oraz Extended (obszerne). Szerokość poszczególnych znaków, jak również przestrzeń międzyznakowa, odgrywają dużą rolę w zachowaniu czytelności i wytworzeniu odpowiedniej aury.
  • Kroje ściśnięte (condensed) wydają się bardziej pionowe, ponieważ litery są strzeliste, a przestrzenie międzyznakowe zmniejszone o przynajmniej połowę. Kroje ściśnięte mają charakter młodzieżowy, nowoczesny, ale nie są polecane do zapisywania dłuższych fragmentów tekstu, czy nawet dłuższych wyrazów. Kroje Condensed dobrze zgrywają się z fontami retro.
  • Kroje obszerne (extended) wydają się bardziej poziome niż pionowe i zmuszają odbiorcę do wolniejszego czytania. Dzięki temu fragmenty zapisane krojem obszernym, czystym i dojrzałym, mogą zostać lepiej zapamiętane. Ale znów – nie zmuszajmy czytelnika do czytania całego akapitu zapisanego krojem obszernym, bo nie dotrwa nawet do połowy.

PRZYKŁAD: Roboto Condesned, Aviano

rodzaje czcionek - szerokość fontu condensed i extended
Rodzaje czcionek i krojów pisma: kompletny przewodnik

pro tip

Jednym z naszych ulubionych sposobów na dodanie lekkości typografii jest wprowadzanie większych przestrzeni międzyznakowych (trackingu) do pisma. Rozstrzelone litery bezszeryfowe to hit ostatnich lat. Rozejrzyj się, na pewno w bliskim otoczeniu znajdziesz kilka przykładów tego zabiegu. Przyjemnie się czyta takie komunikaty, prawda? To wszystko zasługa powietrza, oddechu, który kryje się pomiędzy znakami.

Fonty to coś co nieszablonowe Dziewczyny lubią najbardziej! Dlatego to nie koniec naszej przygody z krojami pisma! W kolejnym artykule podzielimy się zasadami dobierania i łączenia ze sobą fontów. A tymczasem wpadnij na YouTube i obejrzyj najnowsze odcinki Wpół do brandingu, dzięki którym odkryjesz charakter swojej marki.

Cheers!

Karla i Ania

przeczytaj podobne artykuły

dobieranie kolorów

dobieranie kolorów marki: kompletny przewodnik

Dobieranie kolorów firmowych to jeden z kluczowych aspektów budowania wizerunku. Przeczytaj nasz kompletny przewodnik po barwach dla Twojego biznesu i ubierz swoją markę w kolory, które wzmocnią Twój przekaz i przyciągną odpowiednich klientów!
jak dobierać fonty firmowe

jak wybrać font firmowy? +zestawy darmowych fontów

Dobór fontu jest często pomijany i traktowany jako mało znaczący dla wizerunku firmy. A to błąd! Dobór odpowiedniego fontu jest tak samo ważny, jak dobór zdjęć, kolorów firmowych, designu opakowania czy sposobu komunikacji z klientem.
styl magazynowy w projektowaniu

jak wyczarować styl magazynowy czyli editorial look?

W magazynach drukowanych jest coś magicznego, co sprawia, że idealnie pasują zarówno do leniwego wieczoru po pracowitym dniu, jak i deszczowego poranka wypełnionego śmiechami bawiących się dzieciaków. Dlaczego tak fajnie przegląda się te kolorowe pisma?

1 komentarz

  1. Ania OK

    Jak zwykle w punkt. Jak Wy to robicie?;D Będę już nudna..ale dopiero co, żaliłam się na swoje potyczki z fontami… Jak nie za grube, to za chude..jak nie za ciasne …to za szerokie… i jeszcze połączyć takie i takie… Projektuję wzory i naprawdę nie mam problemów z łączeniami różnych form..ale czcionki chyba mnie przerosły! Albo za dużo kalkulowałam:D czasami to NIE pomaga.. Połączyłam ostatecznie PT sans z Gabriolą, a niedawno dorzucilam Wildlife-uwielbiam te artystyczną czcionkę..niestety ma tylko „ó” z polskich znakow..zawsze coś..nagłówki można przekombinować tak, by ź ż ą ę nie były potrzebne;) Super artykuł.Na nowości w Waszym magazynie czekam jak na całe wydanie Zwierciadła:) Dobra robota. I bardzo potrzebna w takim wydaniu,Dziewczyny.

    Odpowiedz

Wyślij komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Pin It on Pinterest